Discussie over Eerlijke Handel voor nederlandse boeren gaat door

Donderdag, 19 januari 2012

Afgelopen donderdag is op de BioVak een gesprek gevoerd over de wenselijkheid van Eerlijke Handel voor nederlandse boeren, een soort fair trade om de hoek. Dit gesprek krijgt een vervolg.

Initiatiefnemer van de discussiegroep op LinkedIn over dit onderwerp Fred van Reek noemde het franse keurmerk BioSolidaire als een mogelijkheid. Dat schijnt goed te werken, maar onbekend is hoe lang. een nieuw keurmerk stuit bij anderen op bewaren. Volgens anderen gaat dat heel veel jaren kosten. Naamsbekendheid bouw je niet in korte tijd op. Vijf jaar geleden is de directeur van SKAL, de certificeerder voor bioproducten, gepolst over het toevoegen van fair trade criteria. Die stond daar toen niet voor open. Inmiddels is de situatie veranderd door de oprichting van de nieuwe stichting EKO-keurmerk, los van SKAL.  Fair trade zou wettelijk verankerd moeten worden.

Cooperatieve verbanden

Een vertegenwoodiger van Demeter (keurmerk bd landbouw) legde er de nadruk op dat je dit toch het beste van onderop kunt opbouwen. Een aantal winkels zou al kunnen beginnen met teeltafspraken met lokale boeren. Als dat voldoende consumenten trekt, kan het langzaamaan met nieuwe boeren worden uitgebreid. Cooperatieve verbanden hebben volgens hem de meeste kans van slagen. Zeker als de consument daarin ook iets te vertellen krijgt. Er is een groep Coop-winkels die al op deze manier succesvol schijnt te opereren. Het initiatief kan ook uitgaan van een aantal telers. Als ergens een groep eko-boeren een cooperatie heeft opgericht met consumenten en deze is succesvol, dan krijgt die vanzelf uitstraling en navolging volgens hem. In de V.S. opreert een groot aantal succesrijke CSA's (Community Supported Agriculture). In Nederland zijn er enkele zogeheten Pergola's die op dezelfde manier werken.

Initiatiefnemer merkt dat hij heel veel tijd in zijn winkel nodig heeft om uit te leggen in hoeverre zijn producten behalve eko ook fair trade zijn. Dat moet anders kunnen, bijvoorbeeld door een nieuw keurmerk naar frans voorbeeld. Anderen waarschuwen dat het invoeren van weer een keurmerk heel veel, waarschijnlijk teveel tijd zal vragen.

Nieuwe invulling EKO-keurmerk

De projectleider van Aarde-Werk de Stegge vraagt zich af of het nederlandse EKO-keurmerk opgewaardeerd kan worden. Bijvoorbeeld door eisen te stellen aan de transportafstanden die producten afleggen naar de consument en door eerlijke prijzen af te dwingen, zoals dat gebeurt bij Fair Trade produten uit de Derde Wereld. Het ecologisch gehalte van bijv. appels uit Argentinie is natuurlijk bijzonder laag dor de enorme transportafstand. Die appels zijn wel biologisch geteeld en maar weinig eco. EKO als keurmerk heeft een grote naamsbekendheid en consumenten denken dat het met de betaling van boeren wel snor zit, terwijl het keurmerk daar helemaal niet over gaat. Dit is daarom misschien een goed moment om het keurmerk nieuwe inhoud te geven. Sytens belooft resultaten van dit geprek mee te nemen. Een natuurvoedingswinkelier gaat uitzoeken hoe in Wageningen consumenten participeren in het winkelbeleid.