Wie zonnepanelen op het dak heeft en elektrisch rijdt, wil het liefst de auto laden met eigen stroom. Logisch, want stroom van je eigen dak is goedkoper dan stroom uit het net en bovendien volledig groen. Toch laden veel EV-rijders hun auto pas 's avonds op, als de zon al onder is en de panelen niets meer leveren. Een slimme laadpaal lost dat op door automatisch te laden wanneer je panelen een overschot produceren. Maar hoe werkt dat precies?
Een gewone laadpaal trekt altijd hetzelfde vermogen uit het net, ongeacht wat je zonnepanelen op dat moment opwekken. Een slimme laadpaal communiceert met je omvormer of energiemeter en past het laadvermogen aan op basis van het actuele zonne-overschot. Wekken je panelen op een zonnige middag 3 kW over? Dan laadt de auto met precies die 3 kW. Stijgt het overschot naar 5 kW, dan schroeft de laadpaal automatisch op.
Dit heet surplus charging of solar charging. De laadpaal gebruikt alleen stroom die je anders terug zou leveren aan het net. Je haalt zo het maximale uit je eigen opwek, zonder dat je groepenkast overbelast raakt. Veel slimme laadpalen bieden daarnaast dynamic load balancing: het systeem bewaakt continu de totale stroombelasting in huis en voorkomt dat de hoofdzekering eruit springt als de oven, wasdroger en laadpaal tegelijk draaien.
De meeste zonnepanelen produceren het meest tussen 10.00 en 16.00 uur. Staat je auto overdag thuis, bijvoorbeeld als je thuiswerkt of een tweede auto hebt, dan kan de slimme laadpaal die uren optimaal benutten. Je hoeft er niets voor te doen: de laadpaal begint vanzelf als er voldoende overschot is en stopt weer zodra de opwek daalt.
Werk je buitenshuis, dan is de opbrengst van je panelen overdag lastiger te benutten. In dat geval kun je het laden programmeren op de vroege ochtend of het late namiddaguur, wanneer de zon nog laag staat maar wel stroom levert. Milieu Centraal adviseert om slim laden te combineren met een energiecontract met dynamische tarieven, zodat je ook 's avonds profiteert van lage prijzen wanneer zonnestroom niet beschikbaar is.
Tot voor kort was terugleveren aan het net financieel aantrekkelijk dankzij de salderingsregeling. Die regeling wordt de komende jaren afgebouwd, waardoor de vergoeding voor teruggeleverde stroom daalt. Dat maakt het voordeliger om zoveel mogelijk eigen stroom zelf te gebruiken en het laden van je auto is een van de slimste manieren om dat te doen.
Een gemiddelde elektrische auto verbruikt zo'n 15 tot 20 kWh per 100 kilometer. Bij een gemiddeld woon-werkverkeer van 40 kilometer per dag heb je dus 6 tot 8 kWh nodig. Een standaard zonnepaneelinstallatie van 10 panelen levert op een zonnige dag al snel 15 kWh op. Er is dus ruim voldoende overschot om je auto te laden en tegelijk je huishouden te voorzien. De combinatie van energieopslag en slim laden wordt daarmee een steeds logischere stap voor huishoudens die hun eigen stroom willen vasthouden.
Niet elke laadpaal kan laden op zonne-overschot. Controleer of het model expliciet solar charging of PV-integratie ondersteunt. Zoek naar specificaties als surplus charging, solar mode en koppeling met je omvormer. Merken als Easee, Alfen en Wallbox bieden deze functie standaard aan.
Daarnaast is het vermogen van de laadpaal belangrijk. Een 11 kW-laadpaal (3-fase) kan meer zonnestroom tegelijk verwerken dan een 7,4 kW-model (1-fase), maar vereist wel een zwaardere aansluiting. Bij een laadpaal die met zonnepanelen werkt is het verstandig om vooraf te checken of je meterkast en groepenkast geschikt zijn voor de gewenste configuratie.
Verder speelt connectiviteit een rol. Een laadpaal met wifi of 4G-verbinding laat je via een app precies zien hoeveel stroom van je panelen komt en hoeveel uit het net. Dat geeft inzicht in je werkelijke besparing en helpt bij het optimaliseren van je laadschema.
Elektrisch rijden is pas echt groen als de stroom die je tankt ook groen is. Door je auto te laden met stroom van je eigen zonnepanelen maak je de cirkel rond: je wekt op, je verbruikt en je rijdt, zonder fossiele brandstof en zonder netbelasting. Wie overweegt om duurzamer te gaan rijden, kan met een slimme laadpaal en zonnepanelen direct de eerste stap zetten. Het resultaat: lagere energiekosten, minder afhankelijkheid van het stroomnet en een auto die rijdt op de kracht van je eigen dak.